Laatst las ik weer eens in de krant dat het onthoornen van kalfjes tijdrovend en dieronvriendelijk was. Als je dat inderdaad doet met een bout met of zonder verdoving, dan kan ik me daar wel iets bij voorstellen. Overigens, als de verdoving na een paar uur is uitgewerkt, blijft de wond natuurlijk nog wel een paar dagen branden.

Wij onthoornen echter al 25 jaar met een druppeltje sterk zuur. Dat kost niets, vraagt nauwelijks tijd, is erg effectief en geeft hooguit iets irritatie bij het kalf. We werken als volgt: als het kalf tien dagen oud is, wordt het op de grond gelegd en worden de haartjes van het net te voelen hoornbegin met een schaar weggeknipt. Met een plastic druppelflesje met vijftig procent salpeterzuur wordt wat vloeistof ter grootte van een kwartje op het bobbeltje gewreven. Kalf omdraaien, andere kant doen en klaar is het.

Het zuur etst de huid en een paar dagen later verhardt de huid zich. Na drie tot vier weken valt de korst (eigenlijk een stukje huid) eraf. We hebben bij pakweg zeventig melkkoeien maar enkele dieren met een klein stompje op de kop. Vroeger werden ook wel stiften gebruikt of werd er te veel zuur op gedaan. Dat gaf dan grote gaten in de kop, wat natuurlijk niet zo plezierig is voor het kalf. Dit is dus ook helemaal niet nodig.

Het salpeterzuur is verkrijgbaar via CAFNZ-Agri (Reca), het werd ook gebruikt in de melkmachine. Het zuur moet goed op sterkte blijven, dus tweemaal per jaar het druppelflesje opnieuw vullen uit de grote bus. Secuur werken is belangrijk en kalveren moet je niet later dan tien dagen oud behandelen. Het iemand een keer voor laten doen, is ook handig.

Een ander probleem is dat de politiek/veeartsen besloten hebben dat de boer niet meer zelf mag onthoornen in verband met de verdoving. Voor de dierenarts is het onthoornen een goede reden om toch nog regelmatig op bedrijven te komen die bijna geen dierenartsbezoek ontvangen. Zij zijn dan ook geen voorstander van deze manier van onthoornen, te meer omdat er nooit onderzoek naar is gedaan en er ook geen kennis beschikbaar is. Ik werd hierover eens door een dierenarts gebeld; die was van mening dat de pit verwijderd moest worden. Dit is dus niet zo. Ook heb ik een paar jaar terug met de AID/VWA contact opgenomen omdat zij het logboek van de veearts, bij mij op het bedrijf, kunnen controleren op uitgevoerde verdovingen. Ze belden later terug dat er weinig van bekend was maar in Duitsland waren wat minder goede ervaringen. Ze konden mij dus geen toestemming geven.

Hoornloos vee fokken duurt nog heel lang en genetische manipulatie wordt ook niet door ieder in de samenleving gewaardeerd. Misschien zou er toch wat (onafhankelijk) onderzoek gedaan kunnen worden.

Lammert Sipkens